Provinsi Sumbawa? Apa janji iki mung ngedekake layanan publik utawa malah nambah beban fiskal anyar?

Berita Daerah
Siti RahmawatiSiti Rahmawati
Siti Rahmawati
Siti Rahmawati
News Desk

Menyajikan liputan berita terkini secara cepat dan akurat langsung dari sumbernya.

Provinsi Sumbawa? Apa janji iki mung ngedekake layanan publik utawa malah nambah beban fiskal anyar?
BAGIKAN:

Komite Percepatan Pembentukan Provinsi Pulau Sumbawa (KP3S) tetep negesake usulane supaya Pulau Sumbawa dipisah dadi provinsi mandiri. Miturut Ketua KP3S, Sanusi, langkah iki dimaksudakĂ© supaya “pelayanan publik luwih cedhak” kanggo luwih saka 1,3 yuta jiwa sing manggon ing pulo iki.

Sanusi ngandharakĂ© yĂšn warga Sumbawa isih kudu lelungan adoh, malah nyabrang Selat Lombok, kanggo nggayuh layanan kesehatan, pendidikan, lan administrasi. “Pasien Sumbawa isih dirujuk menyang rumah sakit ing Lombok amarga fasilitas ing kĂ©nĂ© isih winates,” ujare ing Mataram, NTB, Minggu (12 Juli 2026). PanjenenganĂ© nambahakĂ© yĂšn pambentukan provinsi anyar bakal nyepetakĂ© rantĂ© kontrol pemerintahan, saĂ©ngga layanan dhasar bisa luwih cepet tekan masyarakat.

Senajan mangkono, tantangan fiskal tetep dadi alangan gedhĂ©. Menteri Dalam Negeri, Tito Karnavian, sadurungĂ© ngĂ©lingakĂ© yĂšn wilayah-wilayah ing NTB, kalebu papat kabupaten ing Sumbawa, nduwĂšni Pendapatan Asli Daerah (PAD) sing kurang saka 11 %, dĂ©nĂ© gumantung marang transfer pusat ngluwihi 80 %. ContonĂ©, Kabupaten Sumbawa Barat mung ngasilakĂ© PAD 9,38 % lan transfer pusat 77,54 %. Kota Mataram dadi siji-sijinĂ© pengecualian kanthi PAD 32,20 %.

KP3S ngaku wis ngirim layang resmi marang Kementerian Dalam Negeri, sing banjur diterusaké menyang Direktorat Otonomi Daerah. Nanging wangsulan sing ditampa isih negesake watesan fiskal minangka alesan utama sing ndadékaké pambentukan provinsi anyar tetep ditundha.

Gubernur NTB, Lalu Muhamad Iqbal, negesake komitmen provinsi kanggo nambah layanan kesehatan, nguataké sumber daya manungsa, lan ngembangaké infrastruktur ing Sumbawa. Rencana strategisé kalebu ngedegaké fakultas kedokteran, ningkataké status rumah sakit, lan mbangun dalan penghubung.

Analisis Pakar

Kula minangka wartawan investigasi ndeleng loro dimensi utama sing durung entuk sorotan cukup: kapisan, politik identitas sing asring dadi motor penggerak pemekaran wilayah. Ing balik retorika “dekatkan pelayanan publik”, ana kepentingan elit lokal sing nginceng akses marang alokasi dana APBN sing luwih gedhĂ©. Provinsi anyar tegesĂ© alokasi dana sing kapisah, posisi kepemimpinan anyar, lan kesempatan patronase politik sing luwih amba.

Kaping loro, ketahanan fiskal Sumbawa isih adoh saka standar minimal kanggo otonomi penuh. Data PAD sing sithik nuduhaké ketergantungan struktural marang transfer pusat. Tanpa reformasi pajak daerah, peningkatan kapasitas administrasi, lan diversifikasi ekonomi (kayata pangembangan pariwisata lestari lan agribisnis), provinsi anyar bisa dadi beban tambahan kanggo anggaran nasional, ora dadi solusi kanggo warga.

Saliyane, kebijakan iki bisa nambah ketimpangan pembangunan antar wilayah ing NTB. Kota Mataram, kanthi PAD 32,20 %, bakal terus ngraosakĂ© keunggulan fiskal, dĂ©nĂ© Sumbawa sing bakal dadi provinsi anyar bakal tetep gumantung marang transfer. Yen ora disertai mekanisme transfer sing adil lan program pembangunan terintegrasi, pemekaran iki malah bakal nglebarakĂ© jurang kesejahteraan.

Pungkasan, kula ngira‑ngira yĂšn respons Presiden Prabowo Subianto bakal dadi penentu pungkasan. Menawa panjenenganĂ© nanggapi tekanan politik tanpa mriksa objektif kapasitas fiskal lan rencana pembangunan jangka panjang, Indonesia bakal nambah siji provinsi sing potensial dadi “provinsi beban”. Nanging menawa pendekatanĂ© ngedepankĂ© reformasi struktural, peningkatan PAD, lan kerjasama lintas provinsi, Sumbawa bisa dadi contoh sukses desentralisasi sing tenan ningkatakĂ© kualitas layanan publik.