DK PBB “Uji Nyali” – Tilu Calon Pikeun Sekjen Anyar: Guterres Bakal Diganti, Naha Anu Pantes Ngabimbing PBB Nu Sedang Kacida Ruksakna?

Dewan Keamanan PBB (DK PBB) kakara réngsé ngalaksanakeun séri dialog informal jeung tilu calon Sekretaris Jenderal (Sekjen) PBB—Macky Sall, Rafael Grossi, jeung Carolyn Rodrigues‑Birkett—dina prosés milih nu keur lumangsung di handapeun bayang‑bayang krisis global nu beuki ngageter. Tapi ulah kagoda ku tampilan resmi: ieu lain ngan saukur upacara diplomasi, tapi ujian ketahanan politik, integritas, jeung visi strategis calon pamimpin dunya nu bakal ngatur organisasi multilateral pangpangna pangaruhna—tapi ogé paling rapuh—di abad ka‑21.

Numutkeun laporan ti Washington DC, Présidén DK PBB bulan Juli 2026, Zenon Ngay Mukongo (Perwakilan Tetap Républik Démokratik Kongo), nyebut yén dialogna “konstruktif” jeung “transparan”. Tapi saha nu masih percanten kana retorika transparansi lamun eusi paguneman tetep dikonci rapat? Mukongo ngaku yén para calon nyarita ngeunaan visi, ngajawab patarosan ngeunaan tantangan global, jeung nerangkeun pendekatan maranéhna—tapi tanpa detil konkrit. Ieu téh taktik klasik: némbongkeun prosés demokrasina bari nyumputkeun substansi. Unggal anggota DK PBB disebut ngirim “hiji atawa dua patarosan klarifikasi”, tapi euweuh patarosan nu dibuka, euweuh jawaban nu diverifikasi ku publik. Kumaha masarakat sipil, wartawan mandiri, atawa nagara‑nagara anggota PBB nu lain anggota DK PBB bisa ngukur kualitas calon lamun prosés milihna lumangsung dina poék?

Leuwih matak hariwang, tilu calon éta ngawakilan tilu blok géopolitik nu béda pisan: Sall (disebutkeun ku Républik Burundi—catetan penting: Burundi lain nagara nu biasana ngusulkeun calon Sekjen PBB, jadi munculna ngagambarkeun pergeseran aliansi Afrika Kulon), Grossi (ti Argentina, ngawakilan Amérika Latin nu keur ngawangun deui pangaruhna sanggeus krisis hutang jeung kurangna kapercayaan kana lembaga multilateral), jeung Rodrigues‑Birkett (ti Guyana, nagara leutik Karibia nu keur ngagugat klaim wilayah jeung Venezuela—simbol ketegangan régional nu kudu diwaspadai). Naha ieu usaha DK PBB pikeun nyetarakeun kakuatan régional, atawa ngan saukur réspon kana tekanan ti nagara‑nagara Global South nu ngadagoan perwakilan nu leuwih adil?

Ulah poho yén prosés milih ieu lumangsung di tengah ancaman nyata kana tatanan multilateral—perang nu teu eureun‑eureun di Ukraina jeung Gaza, retorika imperialis ti AS jeung Tiongkok nu beuki tajam, krisis iklim nu beuki parah, sarta leungitna kredibilitas lembaga global kawas IAEA jeung WTO. Dina kontéks éta, calon Sekjen PBB lain ngan saukur administrator birokrasi; manéhna kudu jadi diplomat jeung stratégis, pamimpin moral jeung negosiator taktis, sarta—anu paling hésé—penjaga netralitas di tengah perang idéologi nu terus mecah‑mecah dunya.

Ahirna, hiji calon deui, Maria Fernanda Espinosa Garces, dijadwalkeun némbongkeun diri dina 27 Juli. Espinosa, mantan Menteri Luar Negeri Ékuador jeung Présidén Majelis Umum PBB periode 2018–2019, dipikawanoh minangka tokoh nu vokal dina isu dekolonisasi, kaadilan iklim, jeung reformasi PBB. Tapi ayana ogé nimbulkeun patarosan: naha Ékuador—nu keur ngalaman krisis kaamanan internal alatan kekerasan narkoba jeung kalaparan—pantes ngusulkeun calon nu bakal mingpin organisasi global? Atawa ieu bagian tina strategi leuwih gedé: ngagunakeun Espinosa minangka simbol perlawanan kana dominasi Kulon di institusi PBB?

Opini Jero: Naha Prosés Milih Sekjen PBB Ayeuna Leuwih Bahaya Batan Pilihan Nasional

Kuring, salaku wartawan investigasi nu geus nuturkeun PBB leuwih ti dua dekade, nyatakeun kalawan tegas: prosés milih Sekretaris Jenderal PBB ayeuna geus robah ti mékanisme institusional jadi arena pertarungan géopolitik nu disumputkeun—sareng éta bahaya. Ku sabab éta, dina sistem kiwari, DK PBB—utamana lima anggota tetap (P5)—ngawaskeun sadaya rekomendasi, sedengkeun Majelis Umum ngan saukur “pemberi sora formal”. Ieu mangrupa warisan tatanan pasca‑Perang Dunya II nu ayeuna geus kolot, tapi tetep dijaga demi kapentingan para pangawas lila. Hasilna? Calon Sekjen nu lolos lain nu paling kompeten, tapi nu paling gampang di‑netralkeun ku P5—atawa malah nu paling gampang dimanipulasi ku kapentingan nasional maranéhna.

Contona: Rafael Grossi, nu ayeuna mingpin IAEA, deukeut pisan jeung AS dina isu Iran jeung Koréa Kalér. Naha éta kualifikasi profésional, atawa tandana yén manéhna bakal jadi eksekutor kebijakan luar negeri Washington di jero struktur PBB? Sedengkeun Macky Sall—mantan Présidén Senegal—ngabogaan riwayat nu ambigu: di hiji sisi, anjeunna dipikawanoh salaku reformator ékonomi; di sisi séjén, pamaréntahna di Senegal dihujani tuduhan pelanggaran HAM ka oposisi jeung watesan kabébasan pers. DK PBB teu nanya ieu sacara tegas—karena patarosan‑patarosan éta dianggap “teuing sénsitip” atawa “henteu relevan jeung mandat PBB”. Padahal, teu aya organisasi nu leuwih rawan krisis legitimasi tibatan PBB lamun pamimpinna asalna ti nagara nu keur ngalaman mundurna demokrasi.

Leuwih jero deui, urang kudu ngaku yén PBB keur ngalaman krisis idéntitas: naha éta lembaga netral nu ngawakilan kapentingan bareng umat manusa, atawa ngan saukur forum perundingan nu dikawasa ku kakuatan gedé? Prosés milih nu ditutup, teu akuntabel, jeung teu partisipatif—siga nu urang tingali ayeuna—nguatkeun narasi yén PBB téh institusi nu teu deui ngawakilan rahayat, tapi ngan diplomatis jeung élit politik. Lamun Majelis Umum ngan dibéré 2–3 minggu pikeun milih sanggeus DK PBB ngumumkeun rekomendasi (sakumaha dijangjikeun ku Mukongo), éta lain demokrasina—éta simulasi demokrasina. Ieu cara lemes pikeun nyingkahan patarosan kritis ti 193 nagara anggota, hususna ti Afrika, Asia, jeung Amérika Latin nu geus lila nuntut reformasi struktural PBB.

Di dieu kuring nyieun garis tegas: calon Sekjen PBB salajengna kudu lain ngan ahli kebijakan, tapi ogé reformator sistemik. Manéhna kudu wani nantang struktur kakuatan P5, muka aksés kana prosés milih, jeung ngawangun mékanisme transparansi nu sabenerna ngalibetkeun masarakat sipil, akademisi, jeung korban krisis global. Tanpa kawani éta, PBB bakal terus jadi alat legitimasi pikeun kekerasan, ketidakadilan, jeung ketidaksetaraan—bukan solusi. Lamun DK PBB terus ngajaga prosés nu ditutup ieu, kuring yakin yén dina 2030 urang bakal ningali mundurna nagara‑nagara Global South ti PBB, lain sabab maranéhna teu paduli, tapi sabab maranéhna teu deui yakin yén organisasi ieu bisa dirobah ti jero. Waktos terus ngaliwat, jeung PBB keur leungit kasempetan pamungkas pikeun ngabuktikeun yén multilateralism masih bisa jalan kalayan kaadilan, lain ngan ku kakuatan.