<h2>30 Taun Neoliberalisme Ngoyak Ekonomi Indonesia: Prabowo Ngungkap Kegagalan lan Nawarake Alternatif Kanggo Rakyat</h2>

Ekonomi & Pasar
Dian KusumaDian Kusuma
Dian Kusuma
Dian Kusuma
Pakar Keuangan

Edukator keuangan milenial dengan pendekatan yang mudah dipahami.

<h2>30 Taun Neoliberalisme Ngoyak Ekonomi Indonesia: Prabowo Ngungkap Kegagalan lan Nawarake Alternatif Kanggo Rakyat</h2>
BAGIKAN:

Jakarta, CNBC Indonesia – Presiden Republik Indonesia, Prabowo Subianto, negesake maneh penolakane marang paradigma neoliberal sing, miturut panemune, wis nguwasani kebijakan ekonomi telung dasawarsa kepungkur. Ing sawijining pernyataan sing disiarke kanthi amba, Prabowo nglontar tuduhan manawa model ekonomi iki ora selaras karo semangat konstitusi UUD 1945.

“Ing telung puluh taun pungkasan iki, kita ndelok ekonomi Indonesia dikuwasani dening paham neoliberal sing sakjane bertentangan karo Undang‑Undang Dasar 1945,” ujare Prabowo. Panjenengané ora nyalahake pihak tartamtu, nanging ngkritik “kekeliruan para elite” sing ngira kapitalisme lan neoliberalisme ala Barat bakal ngasilake kesejahteraan kanthi cepet. Miturut panemune, realita telung dasawarsa mengko wis mbuktekake kosok baline.

Prabowo nambahaké, “Aku kalebu wong sing saka wiwitan wis ngelingake manawa paham kapitalisme lan neoliberal ora bakal sukses lan ora bakal maringi kesejahteraan marang rakyat akeh.” Panjenengané nyorot manawa negara‑negara maju ing Kulon—Amerika Serikat, Eropa, lan sekutune—wis wiwit ngurangi gumantung marang kebijakan neoliberal, déné Indonesia isih “ngopeni” model kuwi.

Ing babagan kebijakan, Prabowo nolak anggapan manawa kemiskinan iku akibat kegagalan individu lan manawa kekayaan bakal “netes mudhun” kanthi otomatis. “Yen sing sugih mung siji persèn, apa dhuwité bakal netes mudhun yen dhèwèké sugih suwé? Kowe percoyo ora bakal netes mudhun?” pitakoné kanthi retoris, negesake keraguan marang teori trickle‑down economics.

Minangka alternatif, Presiden nggarisbawahi agenda ekonomi kerakyatan adhedhasar koperasi desa/kelurahan Merah Putih (KDMP). Sanajan kena kritik lan fitnah, Prabowo tetep komitmen nerusake dalan sing diyakini bener: “Kita mlaku terus, ora ragu‑ragu, mbela rakyat lan kamardikan bangsa Indonesia.”

Analisis Pakar

Minangka ekonom makro, aku ndeleng loro perkara penting ing pernyataan Prabowo. Kaping pisan, kritik marang neoliberalisme pancen relevan yen dipadhangi karo data pertumbuhan inklusif Indonesia: sanajan PDB mundhak rata‑rata 5‑6 % saben taun wiwit 1998, tingkat kemiskinan isih ndhuwur 9 % lan koefisien Gini ngubengi 0,38‑0,40. Kebijakan sing ngedepake liberalisasi pasar, privatisasi, lan deregulasi memang nambah efisiensi ing sektor tartamtu, nanging ora otomatis nyuda kemiskinan utawa ngluwihi akses layanan publik. Iki negesake yèn model neoliberal ora bisa dadi siji‑satune pendorong pertumbuhan sing lestari.

Kaping kalih, tawaran ekonomi kerakyatan liwat koperasi desa/kelurahan Merah Putih (KDMP) duwé potensi strategis menawa digabungake karo kebijakan fiskal lan moneter sing ndhukung. Koperasi bisa dadi mesin distribusi modal mikro, nguwatake ranté nilai lokal, lan nyurung konsumsi domestik. Nanging, kasil inisiatif iki gumantung banget marang tata kelola sing transparan, akses kredit sing terjangkau, lan sinergi karo sektor formal. Tanpa infrastruktur digital lan regulasi sing memfasilitasi, koperasi bisa dadi entitas sing terfragmentasi lan kurang produktif.

Prediksi jangka menengah: yèn pamrentah bisa ngalihake alokasi anggaran sing signifikan menyang program koperasi berbasis teknologi (contone platform fintech pedesaan), Indonesia bisa nambah kontribusi sektor informal marang PDB saka watara 60 % dadi 65 % sajrone limang taun. Iki bakal ngurangi tekanan ing pasar tenaga kerja formal, nyuda tingkat pengangguran, lan nyepetake penyempitan kesenjangan pendapatan. Nanging, langkah iki kudu diimbangi karo reformasi pajak sing nutup celah penghindaran, lan kebijakan industri sing nglindhungi UMKM saka persaingan ora sehat.

Sakabèhé, pernyataan Prabowo mbukak ruang diskusi penting babagan arah kebijakan ekonomi Indonesia. Nganti-nganti paradigma neoliberal karo model kerakyatan ora mung slogan politik, nanging tantangan struktural sing mbutuhake koordinasi lintas‑sektor, investasi ing kapasitas institusional, lan komitmen jangka panjang. Menawa dikelola kanthi tliti, transisi iki bisa dadi katalisator pertumbuhan inklusif sing luwih tahan goncangan global.