Komisi II DPR nutup-nutupan panggantian Ombudsman: Naon sabenerna nu disumputkeun?

Ringkesan Singkat

• Komisi II DPR nampik ngungkab ngaran calon pangganti Hery Susanto nu katémbong korupsi tambang nikel.
• Wakil Ketua Komisi II DPR, Bahtra Banong, ngan nyatakeun yén ngaran calon geus diserahkeun ka pamingpin DPR tanpa rinci.
• Daptar salapan ngaran nu lolos fit‑and‑proper test aya, tapi urutan pangganti teu diatur ku undang‑undang, nyababkeun dugaan manipulasi politik.

Jakarta – Dina Rebo (22/7), Bahtra Banong, Wakil Ketua Komisi II DPR, nampik masihan klarifikasi ngeunaan ngaran calon pangganti antarwaktu (PAW) anggota Ombudsman RI nu ngagantikeun Hery Susanto. Susanto ayeuna aya di balik jerat kasus korupsi tata kelola tambang nikel di Sulawesi Tenggara (periode 2013‑2025).

Numutkeun pernyataan Bahtra di kompleks parlemen, "Kami geus ngirim ka Pamingpin DPR. Dicek wé ka pamingpin nya." Anjeunna negeskeun teu aya aturan nu ngiket urutan calon PAW dumasar kana hasil fit‑and‑proper test. "Undang‑undangna teu diatur soal nomor urut saha nu bakal ngagantikeun PAW," ceuk anjeunna, nambahkeun kabingungan ngeunaan prosés seleksi.

Rapat Paripurna DPR ka‑26 masa sidang V dina 21 Juli kamari memang mutuskeun penetapan anggota Ombudsman pangganti Hery Susanto, tapi teu ngumumkeun ngaran panggantina. Surat pamingpin Komisi II DPR RI Nomor B‑39613/20‑Juli‑2026 nyebutkeun ayana salapan ngaran nu lolos tes, antarana Wahidah Suaib, Radian Syam, I Gusti Ngurah Agung Yuliarta Endrawan, Muhammad Nurkhoiron, Nazir Salim Manik, Faisal Amir, AH Maftuchan, Dian Rubianty, jeung Asnifriyanti Damanik. Sanajan kitu, teu aya katerangan naha urutan éta jadi dasar panunjukan.

Kahuruan transparansi ieu nyababkeun spekulasi yén prosés panunjukan bisa kapangaruhan ku pertimbangan politik internal DPR, ngémutan posisi strategis Ombudsman dina ngawasi penegakan hukum jeung pangabutuh korupsi. Tanpa katerangan hukum nu ngatur urutan pangganti, rohangan gerak pikeun lobi politik jadi beuki lega.

Analisis Ahli

Salaku wartawan investigasi, abdi ningali dua masalah dasar. Kahiji, teu cocogna antara mandat publik jeung prakték legislatif. DPR, salaku wakil rahayat, kudu ngajamin prosés seleksi nu kabuka jeung akuntabel, hususna pikeun lembaga pangawas kawas Ombudsman. Nyumputkeun ngaran calon teu ngan ngalanggar prinsip transparansi, tapi ogé nurunkeun kapercayaan publik kana institusi nagara.

Kadua, celah hukum nu dimanfaatkeun. Teu ayana pasal nu ngatur urutan pangganti PAW nyiptakeun rohangan interpretasi nu lega. Ieu muka kasempetan pikeun fraksi‑fraksi politik nempatkeun tokoh nu sapuk jeung agenda maranéhna, ngorbankeun kamerdikaan Ombudsman. Lamun ieu dibiarkeun, fungsi pangawasan Ombudsman bakal turun jadi pakakas politik, lain penjaga integritas.

Katilu, implikasi pikeun penegakan kasus korupsi tambang nikel. Hery Susanto katémbong dina skandal nu ngalibatkeun karugian nagara signifikan. Panggantina kudu boga rékor bersih jeung mandiri pikeun mastikeun penyelidikan jeung penindakan nu teu kaganggu. Penundaan ngungkab ngaran calon nyababkeun patarosan: naha aya usaha ngajaga kapentingan tinangtu?

Kaopat, rekomendasi kawijakan. Pamaréntah jeung DPR kudu gancang nyusun regulasi nu jelas ngeunaan urutan jeung kriteria panggantian PAW, kaasup mékanisme publikasi hasil fit‑and‑proper test. Salian ti éta, ngadegkeun komite mandiri nu ngalibatkeun unsur masarakat sipil bisa jadi jaminan yén prosés seleksi teu dimanipulasi.

Patanyaan Anu Sok Dipenta (FAQ)

• Q: Naha Komisi II DPR teu ngungkab ngaran calon pangganti Hery Susanto?
  A: Komisi II nyatakeun yén teu aya aturan hukum nu ngiket urutan pangganti, ku kituna maranéhna nampik ngumumkeunana nepi ka aya kaputusan final ti pamingpin DPR.
• Q: Saha waé nu geus lolos fit‑and‑proper test pikeun jadi anggota Ombudsman periode 2026‑2031?
  A: Sapuluh ngaran kaasup Wahidah Suaib, Radian Syam, I Gusti Ngurah Agung Yuliarta Endrawan, Muhammad Nurkhoiron, Nazir Salim Manik, Faisal Amir, AH Maftuchan, Dian Rubianty, jeung Asnifriyanti Damanik.
• Q: Naon dampak kahuruan transparansi prosés panggantian ieu kana kapercayaan publik?
  A: Kaburukna jelasna nurunkeun kapercayaan publik kana DPR jeung Ombudsman, sarta muka kasempetan intervensi politik nu bisa ngaleuleuskeun kamerdikaan lembaga pangawas.